Kutup Yıldızı nedir?

İlk Çağ’dan bu yana insanoğlunun yön bulmak için kullandığı ve bu nedenle de “Demirkazık, Şimal Yıldızı, Kuzey Yıldızı” gibi isimler alan Kutup Yıldızı, Küçükayı bilinen takımyıldızda yer alan en parlak yıldızdır. Küçükayı takımyıldızının en parlak yıldızı olduğu için gökyüzüne bakıldığında karıştırılması oldukça güç olan Kutup Yıldızı, dünyamızın ekseni ile neredeyse aynı doğrultuda yer aldığından her zaman Kuzey yönünü gösterir. Bu özelliği ile bilinen medeniyet tarihi boyunca gerekse denizde gerekse de karada yolculuk yapan insanların yön bulmasına yardımcı olan Kutup Yıldızı, çoğu insan tarafından bilinmeyen özelliklere de sahiptir.

Kutup Yıldızı olarak bilinen ve Küçükayı takımyıldızında yer alan gökcismi aslında 3 farklı yıldızın bir araya gelmesi ile oluşan bir sistemdir. A, B ve C olarak isimlendirilen bu üç farklı yıldıza ait kesin bilgiler ancak yakın geçmişte saptanabilmiştir. A olarak adlandırılan ilk yıldız astronomi biliminde “büyük sarı” olarak nitelendirilen ve boyutu Güneşimizden yaklaşık olarak 2450 kat daha büyük olan bir yıldızdır. B yıldızı 1780 yılında Almanya doğumlu bir İngiliz olan William Herschel tarafından keşfedilmiştir. Herschel Kutup Yıldızı bünyesinde yer alan B yıldızı dışında Güneş Sistemi’nin 7. gezegeni Uranüs’ü, bu gezegenin iki büyük uydusu olan Oberon ve Titan’ı, Satürn gezegenin uyduları olan Mimas ile Enceladus’ü de keşfetmiştir.

Kutup Yıldızı sisteminin üçüncü cismi olan C yıldızının keşfi ise ancak 1929 yılında yapılmıştır. Kutup Yıldızı’nın en büyük yıldızı olan Sarı Dev A yıldızı merkezde bulunur ve B Sarı Cüce döner. Bu kadar yoğun bir ışığa sahip olmasına rağmen dünyadan bu denli net görülebilmesinin nedenlerinden biri de eksen benzeşmesidir. Dünya ile Kutup Yıldızı arasındaki eksen farklı yalnızca 44 dakika civarında olduğundan, Kutup Yıldızı yüzyıllardır gökkubbede sabit bir noktada yani Kuzey yönünde yer alır. Ayrıca Kutup Yıldızı’nın ufuk çizgisinden yüksekliği hesaplandığında, kişinin bulunduğu enlemin bulunması sağlanır. Bir başka değişle gözlemlenen konumdan Kutup Yıldızı ile ufuk çizgisi arasında mesafe, enlem bilgisini vermektedir. Örneğin; İstanbul’da bulunan bir kişi ufuk çizgisi ile Kutup Yıldızı arasındaki yüksekliği ölçüldüğünde 41º yükseklik ile karşılaşır.

Kutup Yıldızı’nın insanoğlu için bir yön gösterici olma özelliği yalnızca Kuzey Yarımküre için geçerlidir ki, bu nedenle sistem Kuzey Yıldızı olarak isimlendirilir. Zira Kutup Yıldızı Güney Yarımkürede yaşayan insanlar tarafından gözlemlenemez ve yalnız Kuzey Yarımküredeki kişiler tarafından görülür. Ancak Güney Yarımküredeki insanların da yön bulabilmesi için adeta bilinçli bir şekilde yerleştirilmiş “Güneyhaçı Takımyıldızı” bulunmaktadır ki, bu takımyıldız da tıpkı Kuzey Yarımkürede Kutup Yıldızı’nda olduğu gibi kabaca bile olsa her zaman Güney yönünü göstermektedir.

Yorumlar (18 adet)

  • 28 Mayıs 2015 at 16:10
    Permalink

    bence güzelde lafmı ya harika 🙂

    Reply
  • 18 Mayıs 2015 at 15:08
    Permalink

    teşekkürler çok lazım oldu

    Reply
  • 12 Mart 2014 at 20:40
    Permalink

    mükemel harika olmuş ve ödevlerime çok yardım eti.

    Reply
  • 24 Şubat 2014 at 15:17
    Permalink

    Çok güzelmiş çok gerikiyordu hep burdan bakca ödevlerime çok beğendim

    Reply
  • 22 Şubat 2014 at 16:32
    Permalink

    çok güzel ödevim için

    Reply
  • 12 Şubat 2014 at 20:35
    Permalink

    ödevimden 100 aldım
    sağalun
    🙂

    Reply
  • 12 Aralık 2013 at 15:42
    Permalink

    Çok ama çok saolun ödevimden 100 aldım sizi seviyorum 🙂 mucks mucks 🙂

    Reply
  • 05 Aralık 2013 at 16:53
    Permalink

    güzel olmuş güzel değil çok çok çok güzel olmuş yazana çok teşkür ederim fen ve teknoloji performans görevimden 100 aldım muck muck

    Reply
  • 16 Nisan 2013 at 15:34
    Permalink

    ÇoK TeŞeKKüR EDeRim SaYeNizDe 95 ALDım Siz OLmasaydınız İmkanı Yoq Almazdım 🙂 Çok SaĞoLuN 🙂 İYki VarSınıZzzz 😀 😀

    Reply
  • 09 Nisan 2013 at 16:42
    Permalink

    haaaaa ayrıca hiç güzel olmamış diyen kafası bozuk

    Reply
  • 09 Nisan 2013 at 16:40
    Permalink

    çok tşk ödevimi bitirdim siz olmasaydınız asl BİTİRMEZDİM…

    Reply
  • 27 Şubat 2013 at 22:55
    Permalink

    Çok güzel olmuş VALLAHA.Allah razı olsun.Ödevim için gerekti.

    Reply
  • 27 Şubat 2013 at 18:55
    Permalink

    hic de guzel degill :((8

    Reply
    • 22 Şubat 2014 at 18:13
      Permalink

      bence de 🙂

    • 12 Şubat 2014 at 20:35
      Permalink

      bençe çok güzel tş

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.



Android için tasarladığımız oyunu Google Play'den yüklemek için tıklayın!
RSS
Follow by Email
Facebook
Twitter
Pinterest
LinkedIn
Instagram
Telegram

Facebook sayfamızı takip edin.

Beğen butonuna basmanız yeterli,

Facebook!